Lago di San Domenico
AbruzzenEen smaragdgroen meer, tussen rotswanden geklemd, met een stenen brug die het oversteekt en, niet ver weg, een grot waar men sinds duizend jaar de…

Oorspronkelijke naam: Eremo di San Domenico
Een klein stenen kerkje met een portiek met een tweeluik-venster, dat uitkijkt over het groene water van het meer, en achter het altaar de ingang van een grot: het is de grot waar volgens de overlevering een benedictijner monnik rond het jaar duizend als kluizenaar leefde. Sindsdien is de plek nooit opgehouden bedevaartsoord te zijn.
Een klein stenen kerkje met een portiek met een tweeluik-venster, dat uitkijkt over het groene water van het meer, en achter het altaar de ingang van een grot: het is de grot waar volgens de overlevering een benedictijner monnik rond het jaar duizend als kluizenaar leefde. Sindsdien is de plek nooit opgehouden bedevaartsoord te zijn.
De Kluis van San Domenico is de plek die het meer zijn naam geeft en de reden waarom Villalago met de slangen is verbonden. Je bereikt hem te voet, bezoekt hem in korte tijd en onthoudt hem lang: vanwege de ligging, vanwege de schilderingen in het portiek en vanwege de verhalen die de heilige met zich meedraagt.
Hij ligt aan de oever van het Lago di San Domenico, in Villalago, in de Sagittario-vallei, in de provincie L'Aquila. Om er te komen, steekt men de stenen brug over die over het meer loopt: direct daarna leidt een klein portiek naar de kerk. Rondom zijn er rotswanden en bossen die tot aan het water reiken, en een paar kilometer verder stijgt de weg richting Scanno en zijn meer.



De gele route volgt de wegen en verbindt Kluis van San Domenico met de plekken in de buurt; de stippellijn is de korte verbinding van de weg naar de plek.
Gegevens: © OpenStreetMap-bijdragers (ODbL) · Reliëf van AWS Terrain Tiles (SRTM, EU-DEM en andere open bronnen).De heilige over wie we spreken is Dominicus van Sora, een benedictijn, geboren in Foligno rond 951 en gestorven in Sora in 1031. In de Sagittario-vallei worden hem volgens de aanwijzingen drie stichtingen toegeschreven: het inmiddels verdwenen klooster San Pietro del Lago, de kluis van Prato Cardoso en de kerk Santa Maria in Flaterno.
Wanneer hij in de vallei aankwam, plaatsen de aanwijzingen rond het jaar duizend, met data die van tekst tot tekst wisselen. Het verhaal dat hetzelfde blijft is een ander: een monnik kiest de eenzaamheid van een nauwe vallei, leeft lange tijd in een grot, volgens sommigen minstens zes jaar, en laat een plek achter die de mensen blijven bezoeken.
Van buiten is het een klein kerkje. Het kleine portiek voor de gevel heeft een tweeluik-venster dat op het meer uitkijkt, en het portaal is versierd met motieven die de teksten terugvoeren op Byzantijnse invloeden: een ervan zegt dat het uit het nabije, verdwenen klooster San Pietro kan stammen.
Binnen, achter het altaar, opent zich de ingang van de natuurlijke grot waarin de heilige volgens de overlevering woonde. Achter het altaar staat ook een beeld van de biddende heilige Dominicus uit het begin van de negentiende eeuw, en aan de voet een antependium van gekleurd stucwerk uit 1761, met bloemen, vogels en twee engelen die een zon met het monogram IHS dragen. Een tekst herinnert ook aan een fresco met de Madonna en het Kind.
In het portiek zijn vier aan de heilige toegeschreven wonderen geschilderd: het kind dat uit de eik was gevallen, het bonenwonder, het door de wolf teruggegeven kind en de vissen van de hebzuchtige vissers die in slangen werden veranderd. Het is het meest verteld deel van de kluis, want in enkele beelden zitten de verhalen die men nog vandaag doorgeeft.
Over de ouderdom van de schilderingen zijn de teksten het niet eens. Sommigen houden ze voor ouder; anderen zeggen dat die welke men nu ziet het werk zijn van een plaatselijke kunstenaar uit de twintigste eeuw, die eerdere, verloren fresco's zou hebben vervangen. Het motief is in elk geval dat van de overlevering.
De heilige Dominicus wordt aangeroepen tegen slangenbeten, hondsdolheid en kiespijn. De overlevering vertelt dat hij een door een slang gebeten meisje genas en een wolf temde. In de negentiende eeuw werd zijn beeld volledig met slangen bedekt in processie gedragen: een rite die in Villalago verloren is gegaan en nog altijd voortleeft in Cocullo, met het feest van de slangenvangers.
Vanuit Villalago daalt een pad af naar het meer en de kluis. De teksten beschrijven het als zeer gemakkelijk, ongeveer twee kilometer lang en grotendeels in de schaduw; over het hoogteverschil is er geen overeenstemming, tussen ruim honderd en bijna tweehonderd meter, dus je moet er rekening mee houden dat de afdaling op de terugweg een klim wordt. Bij de afdaling volgt men de borden naar de kluis; je hebt schoenen nodig die geschikt zijn voor een vast pad.
Wie met de auto komt, kan hem langs de SR 479 op de rustplaatsen bij het meer parkeren en vanaf de brug te voet verdergaan. Een reisgids stelt ongeveer anderhalf uur voor om het meer te zien en naar de kluis op te klimmen, met een paar pauzes voor foto's.

De verering van de heilige Dominicus wordt vooral in Villalago beleefd. In januari worden de fanoglie aangestoken, grote rituele vuren van takkenbossen en beukenstammen. Op Paasmaandag draagt een processie de relikwieën naar het kloostercomplex, en in augustus trekt een tweede processie door de straten van het dorp.
Grote rituele vuren ter ere van de heilige.
De relikwieën van de heilige, naar het kloostercomplex gedragen.
Een tweede processie ter ere van de heilige, door de straten van het dorp.
De kluis bezoekt men in korte tijd, en hij laat ruimte voor de rest van de dag: het meer en zijn brug liggen er direct voor, op korte afstand liggen de Sagittario-kloof met haar bronnen, en hoger stijgt de weg naar Scanno en het Lago di Scanno.
Het is een plek die je in elk seizoen kunt bezoeken, maar het landschap rondom verandert sterk. De lente brengt vers groen en zacht licht; de herfst ontvlamt de bossen aan de oevers; januari heeft de fanoglie. Hieronder vind je maand na maand wat je kunt verwachten.
Een klein kerkje, maar met vrij veel dat je van dichtbij kunt bekijken.
Ze leidt naar de kerk en biedt een open blik op het meer.
Versierd met motieven die de teksten terugvoeren op Byzantijnse invloeden: een ervan zegt dat het uit het verdwenen klooster San Pietro kan stammen.
Achter het altaar de biddende heilige uit het begin van de negentiende eeuw; aan zijn voet een gekleurd stucwerk met bloemen, vogels en twee engelen die een zon met het monogram IHS vasthouden.
Achter het altaar opent zich de ingang van de natuurlijke grot waarin de heilige volgens de overlevering woonde.
De verhalen die men rond de heilige en zijn kluis vertelt.
De heilige Dominicus beschermt tegen slangenbeten, hondsdolheid en kiespijn: in de negentiende eeuw werd zijn beeld met slangen bedekt in processie gedragen, een rite die je vandaag nog in Cocullo ziet.
Men vertelt dat de heilige een door een slang gebeten meisje genas: het is het verhaal waaruit zijn faam als beschermer ontstond.
De overlevering zegt dat de heilige een wolf temde; onder de in het portiek geschilderde wonderen is dat van het door de wolf teruggegeven kind.
Onder de vier wonderen in het portiek is dat van de hebzuchtige vissers, wier vissen in slangen veranderen.
Beste tijd: van mei tot juni en van september tot oktober. De balken laten zien hoe geschikt de maand is: hoe hoger, hoe beter.
De grote stilte van de winter en, in januari, de fanoglie die ter ere van de heilige worden aangestoken.
Feesten en tradities Fanoglie van de heilige Dominicus
Nog winter: korte dagen en weinig mensen, geschikt voor een kort bezoek.
De dooi laat de sneeuw op de hellingen verdwijnen, en het groen begint weer aan de oevers.
Zacht groen en zacht licht: een goede tijd om te voet vanuit het dorp af te dalen.
Feesten en tradities Processie op Paasmaandag met de relikwieën
Het meer is groen, de bossen zijn fris en er is weinig drukte: een van de mooiste maanden.
Lange dagen en lang licht op het water: het pad ligt grotendeels in de schaduw.
De hitte doet je de koele uren zoeken; het schaduwrijke pad helpt.
Een maand met grote toeloop richting Scanno: je moet vroeg in de ochtend komen.
Feesten en tradities Processie van de heilige Dominicus door de straten van het dorp
Minder verkeer op de weg en kleuren die beginnen te veranderen: uitstekend om te fotograferen.
De bossen aan de oevers ontvlammen en verdubbelen de kleuren op het water.
Gevallen bladeren en korte dagen: de plek is rustig en het licht laag.
Kou en korte dagen: een kort bezoek.
Ansichtkaarten uit de omgeving, met de afstand hemelsbreed.
Fris groen en zacht licht: de afdaling te voet vanuit Villalago is de mooiste manier om aan te komen.
De bossen ontvlammen aan de oevers en verdubbelen de kleuren: het seizoen dat het meest door fotografen wordt gezocht.
Stilte en korte dagen, en in januari de fanoglie van de heilige Dominicus.
Het is een klein stenen kerkje aan de oever van het Lago di San Domenico in Villalago, gebouwd naast de grot waarin de heilige volgens de overlevering rond het jaar duizend leefde.
Meer lezen: De monnik die de eenzaamheid zochtAan de oever van het Lago di San Domenico, in Villalago, in de Sagittario-vallei, in de provincie L'Aquila: je bereikt hem achter de stenen brug die over het meer loopt.
Meer lezen: Waar de Kluis van San Domenico ligtEen benedictijner monnik, geboren in Foligno rond 951 en gestorven in Sora in 1031, die de overlevering als kluizenaar in een grot in de Sagittario-vallei ziet.
Meer lezen: De monnik die de eenzaamheid zochtOmdat de overlevering vertelt dat hij een door een slang gebeten meisje genas en de mensen beschermde tegen giftige slangen: hij wordt aangeroepen tegen beten, hondsdolheid en kiespijn. Tegenwoordig vindt het feest van de slangenvangers in Cocullo plaats.
Meer lezen: De slangenheiligeEen klein kerkje met een beeld van de biddende heilige uit het begin van de negentiende eeuw, een antependium van gekleurd stucwerk uit 1761 en, achter het altaar, de ingang van de natuurlijke grot.
Meer lezen: Een portiek, een tweeluik-venster en een grotVier wonderen van de heilige: het kind dat uit de eik was gevallen, het bonenwonder, het door de wolf teruggegeven kind en de vissen van de hebzuchtige vissers die in slangen werden veranderd.
Meer lezen: De vier wonderen van het portiekVanuit Villalago daalt een zeer gemakkelijk pad van ongeveer twee kilometer, grotendeels in de schaduw, af naar het meer en de kluis; als alternatief parkeer je de auto langs de SR 479 en loop je vanaf de brug verder.
Meer lezen: Te voet naar de kluisEen bezoek is kort: een reisgids stelt ongeveer anderhalf uur voor om meer en kluis samen te zien, met een paar pauzes voor foto's.
Meer lezen: Te voet naar de kluisIn januari met de fanoglie, op Paasmaandag met de processie van de relikwieën en in augustus met de processie door de straten van het dorp.
Meer lezen: De vieringen van de heiligeMei, juni, september en oktober zijn de mooiste maanden; in januari worden de fanoglie aangestoken.
Meer lezen: Wanneer je moet gaan, maand voor maand